Khỉ hiểu tiếng người

Có một ông quan nọ nuôi một con khỉ rất khôn ngoan. Một người hành nghề xiếc muốn trổ tài với chủ nhà, nói rằng y có thể làm cho khỉ cười, khỉ khóc được. Quan hứa sẽ thưởng tiền cho anh ta nếu anh ta thực hiện được theo lời nói.

Ðược sự thoả nguyện của quan, anh ta đến thì thầm bên tai phải con khỉ, khỉ cúi đầu chăm chú nghe, rồi bỗng nhiên cười khà khà. Anh ta lại thì thầm bên tai trái, khỉ đột nhiên khóc nức nở. Ðến khi anh ta qua tai phải nói lần thứ hai, khỉ hoảng hốt chạy vào rừng, mất tích.

Thế là quan mất con khỉ. Chẳng những không thưởng tiền cho anh ta, quan lại còn đòi bồi thường công lao dã nuôi khỉ bấy lâu. Anh không chịu, cãi lại vì đã thực hiện đúng như lời đã nói với chủ nhân. Lời qua tiếng lại, nội vụ được đưa ra toà. Toà thẩm vấn anh xiếc:
- Tại sao nói mà khỉ cười?
- Thưa, tôi nói quan và đồng nghiệp là những người thanh liêm, mẫn cán nhất nước.
- Thế tại sao anh nói mà khỉ lại khóc?
- Tôi nói, thần dân dưới sự cai trị của các ngài đều đói rách cùng cực.
- Thế anh nói gì mà khỉ lại bỏ chạy vào rừng?
- Dạ thưa, tôi nói: Khỉ có muốn làm vợ quan không?